Donos do sanepidu

W zależności od sytuacji i przedmiotu skargi możemy zgłosić donos do Państwowej Inspekcji Sanitarnej i Wojewódzkich Stacji Sanitarno-Epidemiologicznych (sanepid). Jest jedną z instytucji publicznych, które są zobowiązane do odpowiedzi na zgłoszone skargi /donosy.

Jeśli na zgłoszoną skargę nie otrzymamy odpowiedzi lub odpowiedź nas nie usatysfakcjonowała, możemy, jeśli zaistnieje taka konieczność, sprawę skierować do właściwego sądu.  Pamiętaj, sanepid jest zobowiązany do zachowania poufności osób zgłaszających skargę.

Zadania i kompetencje Państwowej Inspekcji Sanitarnej (PIS) określa rozdział 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej z dnia 14 marca 1985 r.

Więcej na temat zasad działania sanepidu, adresy do kontaktu, znajdziesz na stronie rządowej.

Pamiętaj! Masz prawo zgłoszenia skargi i skorzystaj ze swoich praw. Uchronisz innych przed wykorzystaniem przez nieuczciwego pracodawcę, zapobiegniesz wypadkowi, chorobie lub innej sytuacji grożącej bezpieczeństwu sanitarno-epidemiologicznemu.

Anonimowy donos do sanepidu – czego może dotyczyć?

Podstawowym celem terenowych wojewódzkich stacji PIS (popularnie nazywanych sanepid) jest m.in.: sprawowanie zapobiegawczego i bieżącego nadzoru sanitarnego oraz prowadzenie działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska, a także prowadzenie działalności w zakresie profilaktyki chorób i promocji zdrowia.

Wojewódzka Stacja zapewnia realizację zadań w szczególności poprzez m.in. :

  • Wykonywanie czynności kontrolnych.
  • Wykonywanie badań i analiz laboratoryjnych.
  • Wykonywanie badań i pomiarów środowiskowych.
  • Prowadzenie postępowania administracyjnego i postępowania egzekucyjnego.
  • Przygotowywanie wniosków o ukaranie w sprawach o wykroczenia.
  • Przygotowywanie spraw związanych z wszczynaniem i prowadzeniem dochodzenia oraz wnoszeniem i popieraniem oskarżenia w postępowaniu uproszczonym, według odrębnych przepisów.
  • Nadzorowanie oraz egzekwowanie higienicznych warunków pracy w zakładach pracy.
  • Sprawowanie nadzoru nad warunkami higieny środowiska obiektów użyteczności publicznej oraz miejsc zbiorowego wypoczynku i rekreacji.
  • Sprawowanie nadzoru nad warunkami zdrowotnymi żywności, żywienia oraz materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością oraz produktami kosmetycznymi.
  • Wykonywanie innych zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej wynikających z ustaw i przepisów wykonawczych.

Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami:

  1. higieny środowiska,
  2. higieny pracy w zakładach pracy,
  3. higieny radiacyjnej,
  4. higieny procesów nauczania i wychowania,
  5. higieny wypoczynku i rekreacji,
  6. zdrowotnymi żywności, żywienia i produktów kosmetycznych,
  7. higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w których są udzielane świadczenia zdrowotne

– w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych.

Skarga/ donos do sanepidu – czego może dotyczyć:

  • złych warunków BHP,
  • nieprawidłowego przechowywania towarów do spożycia,
  • niedostatecznej higieny restauracji, barów i innych punktów gastronomicznych,
  • warunków noclegowych w ośrodku wypoczynkowym, motelu, hotelu,
  • niedostatecznej higieny na terenie aquaparku, sauny, basenu, ośrodka SPA & wellness itd.

Skarga do sanepidu – na kogo?

W związku z powyższym sanepid ma prawo m.in. do kontroli:

  • sklepów, przede wszystkim sklepów spożywczych,
  • gabinetów medycznych, stomatologicznych, kosmetologicznych, fryzjerskich,
  • restauracji, barów,
  • firm transportowych.

i może wszcząć postępowanie oraz podjąć kontrolę wyjaśniającą w celu potwierdzenia zgłoszenia naruszenia i nałożyć karę / mandat.

Czym jest donos (skarga) na pracodawcę do sanepidu?

To poufne lub anonimowe pismo oskarżające pracodawcę, podmiot lub instytucję, w której pracujesz lub pracuje znajomy, do osoby lub instytucji dysponującej sankcjami wobec oskarżanego.

Anonimowy donos na pracodawcę

Sanepid rozpatruje wszystkie zgłoszenia jednakże rozpatruje przede wszystkim donosy, które są podpisane. Warto anonimowo zadzwonić i zorientować w jaki sposób można to zrobić. Każdy terenowy oddział sanepidu ma przygotowane infolinie, gdzie dowiesz się szczegółów.

Pamiętaj! Sanepid ma obowiązek zachowania w tajemnicy wszystkich tajemnic przedsiębiorstwa, o których kontrolerzy dowiedzieli się w toku przeprowadzania kontroli.

Donos do sanepidu na pracodawcę – jak przygotować?

Tutaj znajdziesz przykład wzoru zawiadomienia. Pismo powinno być czytelne i przejrzyste, zatem warto pamiętać o podaniu:

  • daty sporządzenia pisma,
  • adresata, czyli do kogo kierujemy (tutaj konkretny, terenowy urząd). Adres urzędu wskazanej powyżej stronie rządowej,
  • nadawcy, imię i nazwisko, adres oraz telefon. Pamiętaj podmioty publiczne są zobowiązane do ochrony osoby zgłaszającej naruszenia i nieujawniania danych osobowych. Jednakże może się skontaktować w celu doprecyzowania informacji.
  • przedmiot donosu i opis sytuacji, w której doszło do naruszenia prawa
  • dowodów, jeśli istnieją, jak np. nagrania audio, zdjęcia czy inne dokumenty. Uwiarygodnią zgłoszenie/donos i przyspieszą rozpatrzenie sprawy.

Skargi dotyczące naruszania praw mogą być zgłaszane tradycyjnie, za pomocą pisma, lub w innej formie, np. poczty elektronicznej, formularza e-skargi, e-PUAP a także ustnie do protokołu.

Sanepid odpowiada na wniosek i donos

UWAGA! Sanepid ma prawo do przeprowadzenia kontroli bez uprzedniego zawiadomienia przedsiębiorcy, jeżeli przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska albo podejrzeniem popełnienia przestępstwa, w ciągu 2 dni.

W innym przypadku niż otrzymania zawiadomienia o nieprawidłowościach higieniczno-sanitarnych sanepid ma obowiązek przeprowadzenia kontroli pomiędzy pomiędzy 7. a 30. dniem od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze kontroli.

PAMIĘTAJ! Sanepid ma duże uprawnienia. Nie wpuszczenie osób kontrolujących może skutkować wejściem na teren kontrolowany wraz z Policją.

Ochrona sygnalistów

Pamiętaj! Ustawa chroniąca sygnalistów przewiduje kary za stosowanie sankcji czy odwetu na pracowniku/sygnaliście. Prawo również przewiduje kary za zgłaszanie nieprawdziwych informacji.

Jeśli jesteś świadkiem naruszenia prawa masz prawo zgłosić to w miejscu pracy, procedurą chroniącą osoby, sygnalistów, zgłaszających naruszenia. Przeczytaj kim jest sygnalista?

Jeśli w Twojej ocenie doszło do naruszenia prawa przez pracodawcę w zakresie działań sanepidu masz prawo to jako pracownik zgłosić. Na początek powinieneś to zgłosić w ramach wewnętrznych procedur chroniących sygnalistów. Reguluje to ustawa o sygnalistach.

Zgłoszenie do innych instytucji

Pamiętaj! Nie każdy pracodawca tworzy poufny kanał zgłoszeniowy, taki jak Sygnalista24.info oraz ma dobrze przygotowane procedury/regulamin na wypadek ochrony sygnalisty. Dlatego zrób wszystko i ustal, czy warto ryzykować.

Jeśli uznasz, że nie wyznaczono stosownych procedur lub stworzone kanały zgłoszeniowe nie są bezpieczne i grozi Ci odwet możesz to zgłosić również np. do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), do policji lub prokuratury.


Załącznik:

Wzór zawiadomienia – skargi – donosu