Przepisy prawne

Zasadniczo wg Art.  154. Kodeksu pracy – Wymiar urlopu wypoczynkowego, wymiar urlopu wynosi:

1) 20 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat;

2) 26 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat.

Na stronie Państwowej Inspekcji Pracy (PIP):

https://www.pip.gov.pl/pl/porady-prawne/urlopy

znajdziesz zawsze aktualne informacje dot. porad prawnych, w tym ilość przysługującego Ci urlopu, zgodnie z Kodeksem Pracy.

Kara za nieudzielenie 14 dni urlopu

Prawo do urlopu, zgodnie z przepisem art. 152 Kodeksu pracy, jest prawem corocznym, nieprzerwanym i płatnym, a przede wszystkim jest prawem niezbywalnym, co oznacza, iż pracownik nie może się go zrzec ani przenieść na osobę trzecią.

Jednakże należy zwrócić uwagę, iż przepisy Kodeksu pracy wprowadzają wyjątek od zasady nieprzerwanego urlopu. Zgodnie z przepisem art. 162 Kodeksu pracy Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. W takim jednak przypadku co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych.

Z powyższego przepisu wynika, że urlop może być podzielony jedynie w taki sposób, aby co najmniej jedna część urlopu wypoczynkowego trwała nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Co to oznacza w praktyce?

Oznacza to, że urlop wypoczynkowy w wymiarze 14 dni obejmuje zarówno dni robocze jak i soboty i niedziele.

Kara dla pracodawcy za nieudzielenie urlopu wypoczynkowego

Nieudzielenie urlopu wypoczynkowego nawet na wniosek pracownika jest zagrożone karą. W myśl przepisów ww. Kodeksu pracy pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu. Dlaczego? Ponieważ urlop ma służyć pracownikowi do regeneracji sił fizycznych i psychicznych. Dlatego zgodnie z dyspozycją art. 282 par. 1 k.p. nieudzielenie przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego lub bezpodstawne obniżenie jego wymiaru podlega karze grzywny od 1 tys. zł do 30 tys. zł.

Warto jednakże zauważyć, że choć art. 282 par. 1 k.p. nie reguluje kwestii ekwiwalentu pieniężnego ani wynagrodzenia urlopowego, to niewypłacenie tych świadczeń również będzie stanowiło wykroczenie.

Jak wygląda w praktyce nieudzielenie urlopu?

Sami pracownicy często podnoszą temat i zamiast urlopu wolą ekwiwalent. Często tak się dzieje (zwłaszcza na stanowiskach kierowniczych), że celowo kumulują dni urlopowe w związku z planowanym rozwiązaniem stosunku pracy. Jednakże zgodnie z prawem nie może być wypłacony im ekwiwalent za niewykorzystany urlop. Ponieważ prawo do wypoczynku jest pochodną prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, należy przyjąć, że zgoda pracownika nie uchyla bezprawności działania pracodawcy. To znaczy, że pracodawca musi się liczyć z tym, że przychylenie się do wniosku pracowników, niezależnie od motywacji, grozi mu grzywną.

Jeszcze raz. Urlop musi być wykorzystany („wybrany”) w określonym przepisami terminie.

Zgodnie z orzecznictwem: /…/ Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego. Zgodnie z art. 282 par. 1 pkt 1 kto wbrew obowiązkowi nie wypłaca w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę lub innego świadczenia przysługującego pracownikowi albo uprawnionemu do tego świadczenia członkowi rodziny pracownika, wysokość tego wynagrodzenia lub świadczenia bezpodstawnie obniża albo dokonuje bezpodstawnych potrąceń, podlega karze grzywny /…/

Urlop – naruszenia prawa pracownika

Pamiętaj! Jeśli w Twojej ocenie doszło do naruszenia prawa pracownika możesz to zgłosić. Na początek warto to zgłosić w ramach wewnętrznych procedur chroniących sygnalistów. Reguluje to ustawa o sygnalistach.

Jeśli jesteś świadkiem naruszenia prawa w zakresie urlopu masz prawo zgłosić to w miejscu pracy, procedurą chroniącą osoby, sygnalistów, zgłaszających naruszenia.

Jeśli uznasz, że nie wyznaczono stosownych procedur lub stworzone kanały zgłoszeniowe nie są bezpieczne i grozi Ci odwet możesz to zgłosić  do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP).

Link do strony https://www.gov.pl/web/pip/nieodplatne-porady-prawne gdzie każdy znajdzie telefon z bezpłatną pomocą prawną oraz poradą, co należy zrobić w takiej sytuacji (również anonimowo).

W ten sposób możesz uchronić siebie oraz innych przed skutkami nierównego traktowania w miejscu pracy.